Atambayev’in ziyaretinin ayrıntıları

Kürşad ZORLU

Kırgızistan’ın yeni Cumhurbaşkanı Almazbek Atambayev görevine başlamasının ardından 12 Ocak tarihinde ilk resmi ziyaretini Türkiye’ye yapacak. Kırgız lider 20 Aralık’ta uluslararası bir toplantı çerçevesinde iki gün Rusya’da bulunmuş ve Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev’le de görüşerek bölgedeki acil sorunlar hakkında görüş alışverişinde bulunmuştu.
Atambayev’in Türkiye ziyareti sembolik yönünün dışında çeşitli açılardan büyük önem taşıyor. Öncelikle Atambayev  “her an dağılabilir, bölünebilir” denilen ülkesini yeniden birleştirebilme yönünde bir irade ortaya koymuş ve halkın kaybolan moralini yükseltmiştir. Seçimlerden birkaç ay önce Kırgızistan’da yapmış olduğum saha araştırmasında özel sektör çalışanlarından oluşan bir örneklemden elde ettiğim sonuçlar halkın umutsuzluğunu gözler önüne seriyor. Ankete katılanların % 80’i ülkedeki kriz ve kaos ihtimalini yüksek buluyor. %77,5’i ekonomik istikrarsızlığın devam edeceğine, %76’sı da işsiz kalabileceğine inanıyor. Bununla birlikte katılımcıların %50’den fazlası siyaset mekanizmasına güven duymuyor. En önemlisi de bu algılama bireylerde umutsuzluğa ve yabancılaşmaya sebep oluyor.
Geriye dönüp bakıldığında Kırgızistan, ekonomik sorunlar, çalkantılar ve devrimlerle yeni bir cumhuriyet inşa etmeye çalışmıştır. Söz konusu süreçte önemli kazanımlar elde edilmekle birlikte yakalanan bu şans 2000-2007 arasındaki dönemde alınan karar ve uygulamalarla iyi kullanılamamıştır.
Devrimlerin yapıldığı tarihlerde ülkenin enflasyon (artış), büyüme hızı ve yabancı yatırım oranı yaklaşık %100 seviyesinde geri gitmiştir. Ülkedeki altın madenleri ve askeri üslerin dışında belli bir büyüklüğe ulaşmış ve sürekliliği olan gelir kaynakları oluşturulamamıştır. Özellikle böylesi kaotik ortamlarda etkisini artıran rüşvet ve yolsuzluk sarmalı ülkenin en büyük sorunları arasındadır. Tüm bu gerekçelerle Atambayev’in önümüzdeki dönemde yapacağı icraatlar Kırgız Türklerinin belki de son büyük desteği olarak gösterilebilir. Daha önceki devrik liderlerin yaptığı en büyük hata rüşvet, yolsuzluk ve ekonomik kaynakların bölüşümünde halkı ikinci ve hatta üçüncü planda görmesiydi. Atambayev böylesi bir toplumsal algı içerisinde muhalefetin çok güçlü olduğu güney bölgesinde bile oldukça yüksek oy oranlarına ulaşmıştı.
Yeni dönemde Kırgız halkının sabırlı olması ve yönetime zaman tanıması gerekiyor. Atambayev’in sempatik ve kararlı duruşu ile stratejik ortakları olan Rusya ve Türkiye’yi yanına almayı başaracağından söz edilebilir. Muhakkak ki Kırgızistan’ın yeniden inşasında bölgenin diğer ülkeleri ve özellikle Kazakistan’ı da sürece dahil etmek gerekiyor. 2005-2009 döneminde Kırgızistan’a en çok yatırım yapan ülkeler sıralamasında 1. Kazakistan, 2. İngiltere, 3. Rusya ve ardından Türkiye geliyor. Ülkenin dış ticaret rakamları incelendiğinde ise Türkiye 6. sırada yer alıyor. 
Atambayev’in önümüzdeki hafta gerçekleşecek Türkiye ziyaretinde ana konu ekonomi olacak. Kırgız lider, önce Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile görüşecek ve muhtemelen Cuma günü akşam saatlerinde Başbakan Erdoğan’la bir araya gelecek. Sempatik yönüyle Erdoğan’dan işadamı ve yatırımcı talep edecek. Bu kapsamda işadamlarıyla bir araya gelerek ülkesine davet edecek. Bişkek’teki uzmanlar bu konuda daha önce yapılmamış teşvik ve muafiyet çalışmalarını sürdürüyor. Programda bir değişiklik olmazsa Atambayev’in TBMM’de milletvekillerine seslenmesi ve özellikle de Türk birliğine vurgu yapması bekleniyor.

  • Yorumlar 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Günün Karikatürü
Yeniçağ karikatur / Emre Ulaş