Atatürk’ün net sesi

Altemur KILIÇ


Atatürk ve Joseph Grew

Bugün tozdan dumandan, kafa karıştıran haberlerden Atatürk’ün net sesi duyulamıyor. Buna karşılık geçmişteki, Atatürk yaşarken yaptığı konuşmalardaki net sesi aranıyor.
Benim bildiğim kadar Atatürk’ün Cumhuriyet’in 10. yıldönümünde hipodromda yaptığı Rusya’dan gelen bir ekip tarafından çekilen konuşması, kalitesi iyi olmamakla beraber Atatürk’ün net sesidir. Bundan sonra Atatürk’ün Çankaya’daki bahçede galiba 1936’da Amerikan Büyükelçisi Joseph Grew’la birlikte yaptığı konuşma da görüntü de otantiktir. Önceki gün Vatan gazetesinin sitesinde Atatürk’ün en net sesi diye Amerika’daki bir televizyon kanalında yayınlanmış belgeseldeki sesi yer aldı. Burada bu belgeselin ne olduğunu kayıtlara geçirmek için hatırlatmak istedim.
1950’li yıllarda Washington’da Basın Ataşesi idim. O sırada CBS televizyonunda Prudential sigorta şirketinin sponsorluğunu yaptığı ’20. Asır’ başlıklı bir dizi yayımlanmaktaydı. Bu dizinin sunucusu zamanın ünlü anchormanlerinden Walter Cronkite idi. Ben bu zatı aradım; neden Atatürk hakkında bir belgesel yapmıyorsunuz, zamanımızın en önde gelen şahsiyeti odur dedim. Haklısınız dedi. Ama ilave etti;  “Bu program için gerekli belgeleri, dokümanları, kayıtları nerede bulabiliriz”  dedi ve beni programın yapımcılarına havale etti.
Onlarla konuştum ve sonra Ankara’daki Basın Yayın Genel Müdürlüğü arşivinden dokümanlar istedim, bunlar arasında Atatürk’ün ABD Büyükelçisiyle yaptığı konuşmanın kaydı vardı. Hemen gönderdiler. Hatta ben bunları almak için acele NewYork’a gittim ve dokümanları yapımcılara teslim ettim. Belgesel dizisinin bu bölümü  “The Incredible Turk”  adı altında yayımlandı ve büyük ilgi çekti. Ama o programda İsmet İnönü’den de bahsedildiği için o zamanın şartlarında Demokrat Parti iktidarı bundan pek hoşlanmadı ve hafif tarizlere maruz kaldım. Bu program hâlâ gösterimdedir. Yani zaman zaman parçalarını gösterirler.
Daha sonra  gene Walter Cronkite’in sunuculuğunu yaptığı bir belgesel dizisinde gene benim teşvikimle “Çanakkale”  savaşı hakkında “Gallipip”  belgeseli de yayımlandı.
Mustafa Kemal’i öne çıkaran bu bölüm için de bazı görünti ve belgeleri de ben sağlamıştım.
Vatan gazetesinin internet sitesinde bir de “Atatürk’ün şimdiye kadar duyulan en net ses kaydı Amerikan Ulusal Arşivleri’nde bulundu”  deniyor. Bu ses kaydını Amerikalı yapımcılara veren benim. Yani ortada kaybolmuş da bulunan bir şey yok. Yukarıda da izah ettim. Bu belgenin aslı Ankara’da Basın Yayın Genel Müdürlüğü’ndedir. Yani bizde Türk arşivlerinde.
Kayıtlara geçsin diye hatırlattım.

  • Yorumlar 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Günün Karikatürü
Yeniçağ karikatur / Emre Ulaş