Ekonomi kağıt üstünde kurtarılamaz

A+A-
Esfender KORKMAZ

Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'nın(GSYH) yüzde 1.8 oranında küçülmesinin ekonomide zincirleme etkileri olacaktır.

En önemlisi, işsiz sayısındaki artışın devam etmesidir. Reel sektörde daralma, kapanan iş yerlerinden de zaten anlaşılıyor. Finans sektöründe birkaç banka daralmaya gitti ve şubeleri kapandı.

Daralmanın bir başka etkisi, dış borçlarda ortaya çıkmaktadır. Zira dış borçları çevirmek için önce kaynak yaratmak gerekir. Sonra da bu kaynakları dövize çevirmek gerekir. GSYH'nın yüzde 1.8 oranında daralması, fert başına büyümenin de yaklaşık yüzde 3 dolayında daralması demektir. Fert başına gelir artışı yoksa elbette gelir yaratamazsınız.

Ayrıca üretimin düşmesi, ihracatı da olumsuz etkiler. Kur artışının ihracatı artırması gerekir. Ne var ki ihracatta ithal katma değer yüksektir. Dahası bazı ara malı ve ham madde ithalatına da mecburuz. Üretimimiz bu ithalata bağımlıdır. Nereden bakarsak bakalım, sonuçta dış ticaret açığımız artıyor.

Turizm gelirleri de düşünce cari açık artıyor. Döviz ihtiyacı artıyor ve maalesef  Türkiye döviz yaratamıyor.

Gelir ve döviz yaratamayan bir ülke dış borçları çevirmekte sıkıntıya girer.

Dış borç ana para ve faiz ödemesi ile yabancı sermaye kâr transferlerinin net çıkışının GSYH'ya oranı GSYH büyüme oranından daha yüksek olursa, ülkede  fakirleşme başlar. Şimdilik dış borcu yeni dış borçla çeviriyoruz. Ancak net dış borç ödeyen bir konuma gelirsek, fakirleşme kaçınılmaz olacaktır.  

Bir yılda ödememiz gereken dış borçlar ve cari açık 200 milyar dolardır. Kağıt üstünde gelir artışıyla bu borçları nasıl çevireceğiz?

GSYH verileri TÜİK tarafından Birleşmiş Milletler Ulusal Hesap Sistemi ve Avrupa Hesaplar Sistemi'ne göre geriye doğru yeniden hesaplandı. GSYH bir tahmin olduğu için, geriye doğru revizyon olabilir. Ancak TÜİK 2015 yılı için GSYH'yı yüzde 20 artırdı. Ortalama yatırım oranını yüzde 200 artırdı. Ortalama tasarruf oranını ise yüzde 15'ten yüzde 24'e çıkardı. (Aşağıdaki tablo.)

****************

 2015 Göstergelerinde Revizyon

----------------------------------------------------------------------------------------------

                                                                                                  Yüzde

                                                                      Eski     Yeni       Artış

                                                                      ---------  ---------   ----------------

GSYH (Milyar Dolar)                                717        858          20

Fert Başına Millî Gelir (Dolar)          9222    11039       19,7

Ortalama Tasarruf Oranı (Yüzde)    15            24          60

Ortalama Yatırım Oranı                        10            30          200

Ortalama Tüketim Oranı                       85            74       - 12,9

*************************

1) Tüketim-tasarruf, tasarruf-yatırım oranları ekonomik analizler için temel göstergelerdir. Ortalama tasarruf oranının yüzde 60 ve ortalama yatırım oranının yüzde 200 artması, iktisatçıların son on yılda yapmış olduğu tahlilleri çöpe atmak anlamına geliyor. Hükümetin bugüne kadar yaptığı programlar da tamamıyla yanlışmış. Demek ki bunun için belimizi doğrultamıyoruz.

 2) 2013 yılı ile 2016 yılı ikinci yarı arasındaki 3.5 yılda açıklanmış kümülatif büyüme oranı yüzde 16 iken, yeni hesaplama ile yüzde 26'ya çıkarıldı. Demek ki firmalar haksız yere işçi çıkarıyor ve kepenkleri kasıtlı olarak kapatıyorlar.

3) Eğer TÜİK, GSYH tahminlerinde bu kadar yanılmışsa, bu işi ayıp derecesinde beceremiyor demektir. Zira tahminlerde yüzde 5 yanılma payı olabilir. Ancak yüzde 200 yanılma payı olursa, o tahmini yapmamak daha iyi demektir.

4) Baz alınan yıl, 2009 yılı kriz yılıdır. İktisatta temel kuraldır. Hiçbir veri kriz yılı baz alınarak hesaplanamaz. Baz yılının normal yıl olması gerekir.

Sonuç: TÜİK bu defa iktisat bilimini çöpe attı ve fazla açık verdi.

  • Yorumlar 1
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları