Küçük şirketlerde iflas endişesi

Küçük şirketlerde iflas endişesi
Bayram tatili sonrası dövizdeki dalgalanma devam ederken ekonomi durgunluğu en büyük faturasının küçük şirketlere çıkması sektörü tedirgin ediyor.

Geçen yıl 850 milyar dolarlık milli gelire ulaşarak dünyanın 17'nci büyük ekonomisi olan Türkiye’deki şirket sayısı 3,5 milyon civarında. Bu şirketlerin yüzde 90’dan fazlası küçük ve orta ölçekli işletmelerden (KOBİ) oluşuyor.

Ekonomi yönetimi ve Merkez Bankası tarafından son birkaç haftada alınan bir dizi önleme karşın, bayram tatili sonrasında Dolar kuru 7 TL, Euro kuru ise 8 TL seviyelerini test etmeye devam ediyor. Bu durum, Merkez Bankası'nın olası bir faiz artışına rağmen ekonomide ciddi bir soğumanın yaşanacağına işaret ediyor. Pek çok ekonomist, Türkiye'nin 2018'i yüzde 3-4 civarında bir büyüme ile bitirse dahi, 2019'da ekonominin küçülme tehdidi ile karşı karşıya olduğu görüşünde. 

ABD merkezli yatırım bankası JP Morgan da Türkiye'nin Temmuz 2019'a kadar ödemesi gereken toplam dış borcun 179 milyar dolar olduğu tahmininde bulunurken, bu miktarın Türkiye'nin gayrısafi yurtiçi hasılasının yaklaşık dörtte birine karşılık geldiğine işaret etti. Banka, bu durumun da ekonomide keskin bir küçülme riski yarattığını kaydetti.

Türkiye'de faaliyet gösteren tüm ticari kuruluşların üyesi olduğu Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin (TOBB) Ticaret ve Sanayi Odaları Konseyi Başkanı Necdet Takva'ya göre, TL'deki değer kaybı Türkiye'nin büyümesine ağır darbe vurabilir.

DW Türkçe'nin haberine göre Takva, “Ekonomimiz bir örümcek ağı gibi ve her şirket birbirine bağlı halde. Şirketlerin borcu, 81 milyon Türkiye vatandaşının borcu haline geldi” diyor.

EN KRİTİK SEKTÖRLER İNŞAAT VE ENERJİ

Takva'ya göre TL'deki değer kaybı ile birlikte birkaç ay içinde on milyarlarca dolar artan dış borç miktarı konusunda en riskli sektörler ise inşaat ve enerji.

Türkiye'nin 16 yıllık AKP iktidarı döneminde sürekli desteklediği bu iki sektör, şimdi ağır bir borç yükü ile karşı karşıya. Çünkü her iki sektörde de dış borçlar, toplam borçların neredeyse tamamını oluşturuyor ve her iki sektörde de döviz gelirleri yok denecek kadar az.

Özellikle inşaat sektörünün tek başına 160 ayrı sektörü etkileyen bir yapıya sahip olduğuna işaret eden Necdet Takva, şöyle konuşuyor:

"Türkiye ekonomisi uzun yıllardır inşaat üzerine yükseldi. Mobilyadan tekstile, beyaz eşyadan elektroniğe kadar her sektör için inşaat itici güç oldu. Şimdi ise inşaatta alarm zilleri çalıyor. Bu da 160 sektörü doğrudan olumsuz etkileyecek. Devletin bir an önce bu çöküşe engel olacak adımları atması gerekiyor.”

Aslında ekonomi yönetimi, döviz piyasasındaki tarihi yükselişi frenlemek için son birkaç haftada bir dizi adım attı. Buna karşın piyasaların asıl beklentisi olan faiz artırımı ve yeni bir ekonomik program konusunda henüz bir gelişme sağlanabilmiş değil. Bununla birlikte, küçük şirketlerin bu krizden olabildiğince az hasarla kurtulabilmesi için 16 maddelik bir "destek ve önlem paketi" hazırlandı. Bu pakette şirketlerin kamuya olan borçlarının 2019'a ertelenmesi ve kredi vadelerinin uzatılması gibi maddeler bulunuyor.

EKONOMİYE OLAN GÜVENDE SERT DÜŞÜŞ

Ancak Türkiye ekonomisinin içinde bulunduğu darboğazdan bu "palyatif" önlemlerle çıkması pek mümkün görünmüyor.

Son açıklanan veriler de hem tüketicilerin hem de şirketlerin Türkiye ekonomisine ilişkin kaygılarının arttığına işaret ediyor. TÜİK'in açıkladığı son ekonomik güven endeksi sonuçlarına göre, ekonomiye olan güven Ağustos ayında bir önceki aya göre yüzde 9 oranında azalarak 92,2 değerinden 83,9 değerine düştü. Ekonomik güven endeksindeki düşüş, tüketici, imalat sanayi, hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörü güven endekslerindeki düşüşlerden kaynaklandı.

"ASIL TEHLİKE...”

Türkiye'nin 82 kentinde farklı sektörlerde faaliyet gösteren 2 milyonun üzerinde kayıtlı girişimciyi temsil eden Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Başkanı Bendevi Palandöken’e göre, Türkiye’de küçük şirketler özellikle akaryakıt ve enerji maliyetleri nedeni ile sıkıntı yaşıyor.

Türkiye’de şirketleri bekleyen en büyük tehlikenin döviz borcundan çok yurtiçi tüketimde yaşanacak bir küçülme olduğuna vurgu yapan Palandöken, yaptığı açıklamada, "Türkiye'de insanlar alışveriş yapmayı azalttıkça, şirketlerin durumu daha da kötüye gidiyor. Devletin mutlaka Türkiye'de ticareti artıracak önlemler alması gerekiyor” diye konuşuyor.

''KÜÇÜK ŞİRKETLER SAVUNMASIZ''

Önümüzdeki günlerde Türkiye'yi bekleyen en büyük sınav ise, Eylül ayının ilk günlerinde açıklanması beklenen yeni Orta Vadeli Program'ın (OVP) içeriği olacak. Ayrıca kurlardaki artışı frenlemek için, Merkez Bankası'nın 13 Eylül'deki Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısında keskin bir faiz artışı yapmasına ilişkin beklentiler artmış durumda.

Türkiye'deki küçük şirketlerin sermayeleri büyük bir hızla erirken, iç talepte yaşanacak durgunlukla birlikte şirketlerin artan borçlarını ve maliyetlerini karşılamaları imkansız hale gelecek.

İlgili Haberler
Erdoğan'dan döviz cevabı: "Bu da geçer yahu"Dolar kuru ne kadar oldu?JP Morgan: Türkiye ekonomisinde küçülme olabilir
Etiketler: , ,
  • Yorumlar 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Günün Karikatürü
Yeniçağ karikatur / Emre Ulaş