Yesevi bağlısı Aslıyüce ve Ecer’den...

Cazim GÜRBÜZ

“Anadolu coğrafyası yüzyıllar boyunca iki insan tipi yaratmıştır: Veliler ve kahramanlar.” Prof. Dr. Mehmet Kaplan.
Rahmetli Kaplan Hoca’nın bu tespiti yüzde yüz doğrudur. Yüzde yüz doğrudur ya, buna dönük araştırmalar, hurafe ve menkıbelere boğulmuştur. İşin felsefik boyutu, bugünle olan düşünsel bağları, kültür dokumuzdaki yeri üzerinde pek durulmamıştır. 
Bu “durmaları” hakkıyla yapan iki değerli aydınımızın iki kitabı var elimde de, bu girizgâhı ondan dolayı yaptım.
Her iki kitap da “Yesevi Yayıncılık” tarafından yayımlanmış. Erdoğan Aslıyüce’nin eseri “Türkistan’dan Anadolu’ya Alpler-Erenler”, Ahmet Vehbi Ecer’inki ise “Yesevi’den Ahi Evren’e” adlarıyla çıkmış. 
Aslıyüce, Alpler ve Erenlerin mekânlarına gitmiş görmüş, araştırıp soruşturmuş, bir ömür vermiş bu işlere ve oturup 518 sayfalık bir kitap yazmış. Tarih ve tarih felsefesi var bu yazdıklarında, Türk’e göre din anlayışının öyküsü, gelişimi ve yetkin bireşimi var. Ve özel, özgün, düzgün bilgiler var.
Peki ne yok? Onu da diyeyim. Aslıyüce, Anadolu coğrafyasında çok yer gezmiş ya, Tokat’ı, Sivas’ı o yana pek geçmemiş, oralara dair kitapta hiçbir şey yok. Söz gelimi Kars’taki Harakani Hazretleri yok, Celal Baba yok, Erzurum’daki Abdurrahman Gazi yok, Bayburt’taki Şehit Osman, Dede Korkut, Bamsı Beyrek, Genç Osman yok. E bunlar da az eksiklik değildir ha, Aslıyüce dostumuz, yollara düşmeli, ileriki baskılarda bu eksiklikleri gidermelidir.
Ahmet Vehbi Ecer’in kitabına gelelim. İlahiyatçı-akademisyendir kendileri. Türklerin din algısının esaslarını ortaya koyan “İmam Matûridî” adlı eserini bu köşede 5-6 yıl önce tanıtmış, “Kartal Gözüyle Laiklik” adlı kitabımı yazarken de bu eserden büyük ölçüde yararlanmıştım. A. Vehbi Ecer, bu kitabında Matûridî’nin yanına İmam-ı Âzam Ebu Hanife’yi de koyuyor. Mezheplerin, tarikatların çıkışını, gelişimini, değişimini de nesnelce aktarıyor. Türk töresi ile İslam’ın nasıl kaynaştığını, bu kaynaşımın daha sonra yobazlık numunesi bazı fetvalarla nasıl bozulduğunu da anlatıyor dosdoğru. Ve bütün bunların yanına “Türk kimliğini koruyan büyük devlet adamı Bilge Tonyukuk”u koyuyor. Bu çerçeve tam bir Türkçü ve Atatürkçü çerçevedir ve bizim başımızın üstünde yeri vardır.
Sağ ol değerli Ecer.
Ecer’e “sağ ol” dedim ya, ona kitapla sağ ol diyenler de var. O kitabın adı da “Yesevi Geleneğinden Bir Cumhuriyet Aydını”, yazarı: Mehmet Çelebi. Ecer hakkında yazılanlar, kendi makalelerinden örnekler, yaşam öyküsü, fotoğraflar, bilim adamlığı, kitapları hakkında yazılanlar (bunların içinde benim de bir yazım var). Bunlar 253 sayfada anlatılmış. Kitabın ilk sayfalarında, Salih Kurtulmuş’un yazdığı bir şiir var, A. Vehbi Ecer’i anlatıyor ve güzelliyor, onunla bitireyim:
Ve bu şiir sana yazılacaktır
Bir uçtan bir uca vatana yazılacaktır
Ey makamı Dede Korkut’un bilge hocası
Bil ki adın yüreklerde cana yazılacaktır
Uzatmamak lafı, yüreği bilge olan
Yüreklerde hoplayan tufana yazılacaktır
Babaların babası Vehbi Baba’ya
Emsali olmayan insana yazılacaktır.

 

  • Yorumlar 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Günün Karikatürü
Yeniçağ karikatur / Emre Ulaş