Belediyeler üstündeki merkezi vesayet - Esfender KORKMAZ
25 Ocak 2022 Salı
İstanbul Hava durumu İstanbul 6°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Belediyeler üstündeki merkezi vesayet

esfender@esfenderkorkmaz.com
+
Aa
-
18 Kasım 2020 Çarşamba

Anayasa'nın 123.maddesinin ikinci fıkrası 'idarenin kuruluşu ve görevleri, Merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayanır' diyor.

Devlet bir bütündür ve vergi toplama yetkisi olan ve kamu hizmeti yapan Belediyeler de devletin bir parçasıdır. Kamu toplumun kendisidir. İstanbul halkı da bu kamunun bir parçasıdır.

Buna raÄŸmen Ä°stanbul Büyük Şehir Belediye BaÅŸkanı Ekrem Ä°mamoÄŸlu hakkında  İçiÅŸleri Bakanlığı;  'Ya Kanal Ya Ä°stanbul ÅŸeklinde bir afiÅŸle uluslararası hukuk boyutu bulunan, siyasi alana taalluk eden ve "Devletin Egemenlik Yetkisi"ne iliÅŸkin bulunan bir konuya kamu kaynağı kullanılarak karşı çıkmanın idarenin bütünlüğü ilkesine ve hukuka aykırı olduÄŸu belirtilerek sorumlular hakkında araÅŸtırma, gerek görülmesi halinde ön inceleme yapılması hususlarının yer aldığı görülmektedir" açıklamasını yaptı.

İstanbul Boğazı'nın uluslar arası bir niteliği var... Uluslar arası hukuk boyutu var. Kanal İstanbul'un da bu nedenle dolaylı olarak uluslar arası hukuk boyutu varsa, bile bile neden aykırı kanal açıyoruz.

Kanal Ä°stanbul gibi bir yatırım yalnızca gelir ve gider açısından deÄŸerlendirmek mümkün deÄŸildir. Burada önemli olan bu yatırımın sosyla fayda ve sosyal maliyetidir. Deprem ve çevre zararları açısından  Kanal Ä°stanbul'a yalnızca belediye deÄŸil, Mimar ve Mühendis Odaları, çevreciler ve birçok sivil toplum örgütü de itiraz ediyor. 

Belediye, çevre sorunu dahil kanal İstanbul nedeni ile topluma çıkacak maliyetleri önlemek için aynı toplumun mali kaynaklarını neden kullanmasın?

Öte yandan idari bütünlük ilkesi, ülke bütünlüğü ve çıkarları, toplum çıkarları açısından önemlidir. Merkezi devlet, Tünel Ä°stanbul'u yaparken halk oylamasına baÅŸvurmadı. EÄŸer baÅŸvurmuÅŸ olsaydı, halk da evet demiÅŸ olsaydı, o zaman idarede bütünlük ilkesinden söz edilebilirdi. Şimdi ise kamu için faydası tartışmalı bir konuda, merkez devlet için idarenin bütünlüğü ilkesini öne süremez. 

Daha önemlisi sosyal maliyeti önce İstanbul halkına çıkacağı için, halk oylaması yapmak yetkisi de İstanbul Belediyesi'nde olmalıydı.

Yine idarenin bütünlüğü ilkesi yasalarda yer almasına rağmen, merkezi devletin yerel yönetimleri vesayet altında tutması için bir gerekçe olamaz.

İstanbul'un imar sorunu; merkezi devletin yerel yönetimler üstündeki vesayeti konusunda çarpıcı bir örnektir. Belediyenin görevi İstanbul halkının kaliteli yaşam koşullarını yaratmaktır. Bunun için eğer çevre şartları, altyapı şartları elverişli değilse, söz gelimi bir gökdelene izin vermez. Ama isteyen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na resen onaylatarak bu gökdeleni dikebilir. Zira Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın resen yetkisi var. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın bakış açısı ile, belediyenin bakış açısı farklıdır. Bu yetki, bakanlık bayındırlık ve imar bakanlığı iken de vardı. Yani öteden beri var.

Yetmedi, Ä°stanbul Belediyesi istemese de TOKÄ° ve ÖzelleÅŸtirme Ä°daresi de ayrı ayrı imar planları  yapar.

Bu vesayet altında, yerel hizmetleri yapma görevi ve sorumluluğu olan belediye, bu görevini nasıl yapacak ?

Doğrusu, Türkiye'nin 250 binlik mekansal stratejik planların yalnızca bakanlık merkezden diğerlerinin yerel yönetimler tarafından yapılmasıdır. İnsanların yerel temsilciler yoluyla yaşayacaklar mekanlara kendilerinin karar vermesidir.

Yerel yönetimlerin terör tarafından kullanılma riski de var. Türkiye'nin bu alanda eli rahat değil. Ancak bu nedenle zaten Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartına çekimser imza koymuşuz. Dahası terörle mücadelede tüm toplum birliktedir.

 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Sezen'den sızan
Sezen'den sızan
A. Yağmur TUNALI
Sezen'den sızan
Devletin gücü tehdit aracı olarak kullanılamaz!
Devletin gücü tehdit aracı olarak kullanılamaz!
Arslan BULUT
Devletin gücü tehdit aracı olarak kullanılamaz!
Adın niye Türkçe! Sen cehennemliksin!
Adın niye Türkçe! Sen cehennemliksin!
Arslan TEKİN
Adın niye Türkçe! Sen cehennemliksin!
Toplum olarak ağır bir stres yaşıyoruz
Toplum olarak ağır bir stres yaşıyoruz
Esfender KORKMAZ
Toplum olarak ağır bir stres yaşıyoruz
Hoşa gitmeyen her sözde dil mi koparılacak?
Hoşa gitmeyen her sözde dil mi koparılacak?
Fatma ÇELİK
Hoşa gitmeyen her sözde dil mi koparılacak?
İlk seçimde millet sizi o saraydan kovacak
İlk seçimde millet sizi o saraydan kovacak
Orhan UĞUROĞLU
İlk seçimde millet sizi o saraydan kovacak
Suriye'yle ilişkiler şemsiye kadar gündem olamıyor!
Suriye'yle ilişkiler şemsiye kadar gündem olamıyor!
Özcan YENİÇERİ
Suriye'yle ilişkiler şemsiye kadar gündem olamıyor!
Niyet okuma teknolojisi
Niyet okuma teknolojisi
Selcan TAŞÇI
Niyet okuma teknolojisi
AKP ile stratejik çöküşe gidiyoruz!
AKP ile stratejik çöküşe gidiyoruz!
Evren Devrim ZELYUT
AKP ile stratejik çöküşe gidiyoruz!
IFAB'dan beklentiler
IFAB'dan beklentiler
Ertuğrul DİLEK
IFAB'dan beklentiler
Berat kötü oynadı, ama stoper arayışına nokta koydurdu…
Berat kötü oynadı, ama stoper arayışına nokta koydurdu…
Murat TAŞKIN
Berat kötü oynadı, ama stoper arayışına nokta koydurdu…