17 Ekim 2021 Pazar
İstanbul Hava durumu İstanbul 20°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Bıçak kemiğe dayandı

[email protected]
+
Aa
-
12 Mayıs 2021 Çarşamba
Nisan ayı, finansal yatırım araçları reel getiri oranları açıklandı.
Mevduat faizi nisandan nisana son bir yılda yüzde 6,32 oranında reel kayıp getirdi.
Yani geçen sene nisan ayında bankaya 100 TL yatıran tasarruf sahibinin bu nisan eline faizi ile birlikte nominal olarak 109,74 lira geçti. Ancak aynı yıl içinde TÜFE oranı yüzde 17,14 olduğu için, reel olarak yüzde 6,32 oranında kaybı oldu. 100 lirasının satın alma gücü 93,68 liraya geriledi. Başka bir hesapla geçen sene 100 lirası ile 100 birim mal alan mevduat sahibi bu sene faizi ile birlikte eline geçen 109,74 lira ile ancak 93,68 birim mal alabiliyor. Buna enflasyondan dolayı ''TL cep yakıyor'' demek gerekir.
Ayrıca 2021 nisan ayında mevduat sahibinin yıllık reel kaybı olan 6 lira 32 kuruşu da satın alma gücü olarak bankaya geçti demektir. Bir yerde bankalar mevduat faizini enflasyonun altında tutarak mevduat sahibinden gizli vergi almış oluyorlar.
Bu realiteye seyirci kalan bir iktidarın, ya bankalardan beklentisi var, ya bankalardan çekiniyor veya hesap bilmiyor.
Merkez Bankası verilerine göre halen bankaların bir yıl vadeli TL mevduat hesaplarına ağırlıklı ortalama olarak verdikleri faiz oranı yüzde 17,09'dur. Aynı bankalar Merkez Bankası'ndan aldıkları fonlar için yüzde 19 faiz veriyorlar. Bu durumda para pul oluyor. O zaman da dolarizasyon oluyor ve para ve faiz politikası çalışmıyor. Zaten siyasi iktidarın faiz politikasının Türkiye gerçeği ile uyuşur yanı kalmadı.
Aşağıdaki grafikte beş sene önce bankaya 100 lira yatıran mevduat sahibinin beş yılda parasının nasıl eridiği görülüyor.
TÜİK'in mevduat reel getiri oranlarını dikkate alarak hesaplarsak, 2016 Nisan ayında bankaya 100 lira yatıran bir tasarruf sahibinin, 2021 nisan ayında elinde reel olarak 93,5 lira kalmış oluyor. Aynı beş yılda Merkez Bankası reel kur endeksi de, 100'den 60,2'ye gerilemiş oluyor. (2016 Nisan ayında 103,39 olan MB reel kur endeksi 100 olarak alınmış ve endeks bu esasa göre düzenlenmiştir.)
Yani bu beş yılda TL, döviz sepeti karşısında yüzde 40 değer kaybetmiştir. Bu kayıpla hiçbir ekonomide istikrar dikiş tutmaz.
Türkiye'nin şanssızlığı mı? Halkın bilinçsizliği mi? Aksak demokrasi mi? ne derseniz deyin, son elli yıldır ekonomik istikrarda sırtımız yerden kalkmadı. Bugün de piyasa gerçekte AKP'nin anladığı anlamda başıbozuk piyasa demek değildir. Bir iktidar elindeki araçları kullanamıyor veya kullanmak istemiyorsa, bu tam anlamıyla iktidarın başarısızlığını gösteriyor. Ama bu başarısızlığın maliyetine hepimiz katlanıyoruz. Artık bıçak kemiğe dayandı.
Hükümet, mevduat sahibini bankalara ezdirmek istemiyorsa yeni bir yasa ile mevduat faizine, Merkez Bankası gösterge faizine eşit, alt limit getirmesi gerekir.
Kaldı ki bankalar, mevduata yıllık faiz üzerinden faiz veriyor ve fakat kredilerden aylık faiz üstünden faiz alıyorlar. Aylık faiz uygulaması, belirsizliğin peşin kabulü demektir. Aslında bankalar da Merkez Bankası uygulamasına bakıyor. Çünkü Merkez Bankası da banka ve kredi kartları azami faiz oranlarını aylık faiz üstünden tespit ederek bankalara bildiriyor.
Yine bankalar ortalama yüzde 17,09 ile topladıkları mevduatın üstüne yüzde 43 kâr koyarak, yüzde 43 faizle satıyorlar.
Yeni bir yasa ile bankalara azami kâr marjı konulmalıdır.
Hükümet hep bol keseden kredi tavizi veriyor. Söz gelimi son olarak Cumhurbaşkanının açıkladığı 100.000 lira krediyi çok araştırmama rağmen alan kimseye rastlamadım.
Sonuç olarak; bugünkü iktidarın bu faiz ve piyasa anlayışı ile, ekonomik istikrardan umut beklemek safdillik olur.
 
 
 
 
DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Şakir Akça
Şakir Akça
Ahmet B. ERCİLASUN
Şakir Akça
Yağma düzeni
Yağma düzeni
Ahmet GÜRSOY
Yağma düzeni
Bunlar, siyasi cinayet değil midir?
Bunlar, siyasi cinayet değil midir?
Arslan BULUT
Bunlar, siyasi cinayet değil midir?
'Moğolistan ve Çin Günlüğü'
'Moğolistan ve Çin Günlüğü'
Arslan TEKİN
'Moğolistan ve Çin Günlüğü'
Faiz-kur oyunu saatli bomba gibidir
Faiz-kur oyunu saatli bomba gibidir
Esfender KORKMAZ
Faiz-kur oyunu saatli bomba gibidir
Bugün mevlid kandili
Bugün mevlid kandili
Gülay TUNÇEL
Bugün mevlid kandili
''Sefalet''in sinsi tesadüfü!!!
''Sefalet''in sinsi tesadüfü!!!
Mehmet FARAÇ
''Sefalet''in sinsi tesadüfü!!!
Suriye sınırında neler oluyor?..
Suriye sınırında neler oluyor?..
Mehmet FARAÇ
Suriye sınırında neler oluyor?..
Tabiat Varlıkları MUÇEV'in emrine amade
Tabiat Varlıkları MUÇEV'in emrine amade
Murat AĞIREL
Tabiat Varlıkları MUÇEV'in emrine amade
Ekonomist Erdoğan ve Türk Lirası uçuş rotası
Ekonomist Erdoğan ve Türk Lirası uçuş rotası
Orhan UĞUROĞLU
Ekonomist Erdoğan ve Türk Lirası uçuş rotası
AK Parti Devleti
AK Parti Devleti
Orhan UĞUROĞLU
AK Parti Devleti
Çocuklara ev bırakma borç bırak!
Çocuklara ev bırakma borç bırak!
Remzi ÖZDEMİR
Çocuklara ev bırakma borç bırak!
Hiç o konulara girmeseniz mi?
Hiç o konulara girmeseniz mi?
Selcan T. HAMŞİOĞLU
Hiç o konulara girmeseniz mi?
Parçalar nasıl da birleşiyor!
Parçalar nasıl da birleşiyor!
Servet AVCI
Parçalar nasıl da birleşiyor!
Piramit...
Piramit...
Kemal VANLI
Piramit...
Unimog'ların satışı...
Unimog'ların satışı...
Yavuz Selim DEMİRAĞ
Unimog'ların satışı...
Trabzonspor ile Fenerbahçe berabere kalabilir
Trabzonspor ile Fenerbahçe berabere kalabilir
Murat TAŞKIN
Trabzonspor ile Fenerbahçe berabere kalabilir