Bütçemiz iş bütçesi değil - Esfender KORKMAZ
1 Aralık 2021 Çarşamba
İstanbul Hava durumu İstanbul 12°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Bütçemiz iş bütçesi değil

esfender@esfenderkorkmaz.com
+
Aa
-
20 Ağustos 2020 Perşembe

2020 bütçesinin ilk yedi aylık uygulama verileri açıklandı. Bütçenin yüzde 20,4'ü kadar, 139,1 milyar lira bütçe açığı  var. 
Öteden beri bütçe verileri açıklandığında en fazla bütçe açığı tartışılır. Ä°MF ile 1999 ve 2001 stand by düzenlemesinde de, bütçe ile ilgili önlemlerde, faiz dışı fazla ve mali disiplin öne çıkmıştı.  Ä°stikrar için daha önemli olan bütçe kaynaklarının etkin kullanılması göz ardı edilmiÅŸti. 
Uygulamaya konulmuş bir bütçede açıklar iki yoldan kapanır…
Birisi Merkez Bankası kaynaklarıdır. Türkiye de merkez bankası kaynaklarının kullanılmasına sınır getirilmiÅŸtir. Ama bu sınır yasa deÄŸiÅŸtirilerek, hülle yapılarak ve filli durum yaratılarak her zaman aşılmıştır. 
Ä°kincisi hazinenin borçlanmasıdır. Devlet aldığı borçlar için enflasyonun altında yani eksi faiz veriyorsa, borç verenlerden devlete reel gelir transfer edilmiÅŸ olur. Bir yerde devlete borç verenler aynı zamanda gizli enflasyon vergisi de ödemiÅŸ olurlar. EÄŸer yüksek reel faiz varsa, bu defa devletten borç verenlere gelir transfer edilmiÅŸ olur. 
Öte yandan 3-4 yıl öncesine kadar, bütçe açıkları bütçe hedefini geçmiyordu. Bir anlamda mali disiplin de saÄŸlanıyordu. Son yıllarda ise açıklar arttı. Bu sene pandemi nedeni ile açıkların artması da normaldir. 
Bütçe açıkları istikrarı bozar ve fakat bozucu etkisi bütçe kaynaklarının etkin kullanılmamış olması kadar etkili değildir. Asıl sorun bütçe kaynaklarının etkinsiz, popülist amaçlı kullanılmış olmasıdır.
Bütçede iÅŸ yapan, katma deÄŸer yaratan harcamalar, cari harcamalar ile yatırım harcamalarıdır. AÅŸağıdaki tablodan anlaşılacağı gibi, 7 ayda personel ile mal ve hizmet alımları için (eski deyimle cari harcamalar) bütçenin yüzde 35,5 kadarı, 241,9 milyar lira, yatırım harcamaları için ise bütçenin yüzde 6,6'sı kadar 44,9 milyar lira harcanmıştır. 
Yatırımların payı düşüktür. Bir yerde bu kadar kaynak mevcut kamu yatırımlarının amortismanına yetmez. Bunun için devletin kamu özel işbirliği yasasını iptal ederek, kamu yatırımlarını bütçeden yapması veya yap-işlet devret modeline dönmesi gerekir.
Özetle bütçenin yüzde 42,1'i ile iÅŸ yapılmıştır. Bütçe iÅŸ bütçesi deÄŸildir. Transfer bütçesidir.  

esfender-tablo-001.png

Cari transferler bütçenin en büyük kalemini, yüzde 42,7'sini oluÅŸturmuÅŸtur. Transfer harcamaları içinde, SGK açıkları, tarımsal destekler ve bütçeden halka yapılan yardımlar var. Cari transferlerin bütçe içindeki payı geçen yıllarda da yakın oranda idi. Demek ki pandemi nedeni ile halka yapılan nakit yardımlarla dikkate deÄŸer bir artış olmamıştır. 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Öğretemediklerimiz
Öğretemediklerimiz
A. Yağmur TUNALI
Öğretemediklerimiz
MHP neyin kavgasını yapıyor?
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Ahmet GÜRSOY
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Eğitim dâvâmız…
Eğitim dâvâmız…
Ahmet SEVGİ
Eğitim dâvâmız…
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Arslan BULUT
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Arslan BULUT
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
'Rektörümüz Öcalan!'
'Rektörümüz Öcalan!'
Arslan TEKİN
'Rektörümüz Öcalan!'
Türk'ün yeni vizyonu
Türk'ün yeni vizyonu
Arslan TEKİN
Türk'ün yeni vizyonu
Dış güçler belli
Dış güçler belli
Esfender KORKMAZ
Dış güçler belli
İktisadın sustuğu yer
İktisadın sustuğu yer
Esfender KORKMAZ
İktisadın sustuğu yer
Rakamsal veriden ötesi
Rakamsal veriden ötesi
Fatma ÇELİK
Rakamsal veriden ötesi
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Murat AĞIREL
Gelen tehlikenin farkında mısınız
''Kirlenmek güzeldir''
''Kirlenmek güzeldir''
Murat İDE
''Kirlenmek güzeldir''
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Orhan UĞUROĞLU
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Orhan UĞUROĞLU
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Tek adam sisteminin iflası!
Tek adam sisteminin iflası!
Özcan YENİÇERİ
Tek adam sisteminin iflası!
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Selcan TAŞÇI
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Selcan TAŞÇI
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Sebep ne?
Sebep ne?
Vedat BAYRAM
Sebep ne?
Hakemin sahadaki yeri
Hakemin sahadaki yeri
Ertuğrul DİLEK
Hakemin sahadaki yeri
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Evren Devrim ZELYUT
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
AKP bakın kimleri zengin etti!
AKP bakın kimleri zengin etti!
Evren Devrim ZELYUT
AKP bakın kimleri zengin etti!
O sezonun bu haftası…
O sezonun bu haftası…
Murat TAŞKIN
O sezonun bu haftası…