19 Ocak 2022 Çarşamba
İstanbul Hava durumu İstanbul 6°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Büyüme sürdürülebilir mi?

[email protected]
+
Aa
-
2 Aralık 2021 Perşembe

2021 üçüncü çeyrekte GSYH yüzde 7,4 oranında büyüdü. Büyüme kalkınmanın en önemli araçlarından birisidir. Bu nedenle önemlidir.

Dünya ile karşılaştırırsak; Üçüncü çeyrekte büyüme OECD ülkeleri ortalaması yüzde 4,4, AB ortalaması yüzde 3,9, Şili yüzde 17,3 ve Çin'de yüzde 4,9 oldu.

Dördüncü çeyrekte eksi büyüme olacak gibi duruyor. 2021 büyüme oranı da yine ancak yüzde 7 olur.

GSYH 2019 yılında yüzde 0,9 oranında büyüdü. 2019 yılında nüfus artış hızı binde 13,9 idi. Fert başına GSYH ise yüzde 1,1 oranında daraldı. 2020 yılında yüzde 1,8 büyüdü. 2020 yılında nüfus artış hızı binde 5,5 oldu. Yani 2020 fert başına büyüme yüzde 1,2 oldu. Bu sene yüzde 7 büyüme olursa, fert başına gelir binde 6,4 büyüyecek demektir.

Fert başına büyüme gelir artışını gösterdiği için kalkınma da daha önemli bir göstergedir.

Mesele büyümenin sürdürülebilir olmasıdır.

Üçüncü çeyrek büyümeye tüketim artışı 5,43 ve net ihracat 6,8 puan katkı yapmıştır.

İhracat artışında, kurlardaki artış etkili olmuştur. Üçüncü çeyrekte dolar/TL kuruna göre, TL ortalama yüzde 45 oranında daha düşük kaldı. Tüketim ve yatırım malı ithalatı düştü. Girdi ithalatı aynı kaldı. Bundan sonra tüketim malı ve yatırım malı ithalatı düşmez. Alt sınıra geldi. Ara malı ithalatı da devam edeceğine göre ihracat artışı aynı hızla devam etmez ve büyümeye etkisi azalır.

Üçüncü çeyrekte yatırımlar eksi yüzde 2,4 oranında geriledi. Yatırımlar, potansiyel büyümeyi etkiler. Son dört yıldır yatırım iştahı azaldı. Yatırımlar istikrarsız bir eğilim gösteriyor. Hukuki ve demokratik altyapı sağlanmazsa, güven sorunu çözülmezse, yatırımlardaki daralma önümüzdeki yıllarda da devam edecek ve potansiyel büyüme düşecektir.

Üçüncü Çeyrekte tarımda büyüme eksi 5,9 oldu. Bu durumda gıda arzında azalma, ithal gıda, gıda fiyatlarının artacağını ve TÜFE'yi de artıracağını gösteriyor.

IMF de Türkiye Ekonomisi 2021 büyüme tahminini yüzde 9 ve 2022 büyüme tahmini de yüzde 3,3 olarak açıklamıştı. Yani büyüme sürdürülebilir bir büyüme değildir.

Büyümede daha önemli bir mesele, topluma nasıl yansıdığıdır.

Toplum büyümeden eşit pay almıyor. Hiçbir ülkede gelir dağılımında mutlak eşitlik yoktur. Ama en azından toplum vicdanının kabul edebileceği adil bir gelir dağılımı olmalıdır.

Türkiye'de büyüme işsizlere yansımıyor. Atıl iş gücü 15-17 milyondur. Büyüme işsize ulaşmıyor. Ayrıca işçi ve memura da yansımıyor. Çünkü maaş ve ücret artışları ortalama TÜFE oranına göre yapılıyor. Gerçekte mutfak enflasyonu, yani işçi ve memurun enflasyonu daha yüksektir. Yani büyüme işçi ve memura da ulaşmıyor.

Bu sene pandemi yasakları kalktı. Ertelenen üretim ve talep büyümeyi hızlandırdı. 2022'de aynı ivmeyi bekleyemeyiz. Dahası erken seçim olmaz ise yatırım ortamının da iyileşmesini bekleyemeyiz.

Bu şartlarda büyüme halka yansımıyor. Ayrıca sürdürülmesi de mümkün görünmüyor.

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Apaçık bir çarpıtma örneği
Apaçık bir çarpıtma örneği
Ahmet GÜRSOY
Apaçık bir çarpıtma örneği
Rüya görmek…
Rüya görmek…
Ahmet SEVGİ
Rüya görmek…
''ABD'nin verdiği yeni vazife!''
''ABD'nin verdiği yeni vazife!''
Arslan BULUT
''ABD'nin verdiği yeni vazife!''
Bu kin sizi nereye götürür?!
Bu kin sizi nereye götürür?!
Arslan TEKİN
Bu kin sizi nereye götürür?!
İktidar dediklerinin tam tersini yaptı (2)
İktidar dediklerinin tam tersini yaptı (2)
Esfender KORKMAZ
İktidar dediklerinin tam tersini yaptı (2)
Bu paraları gariban vatandaş ödeyecek
Bu paraları gariban vatandaş ödeyecek
Murat AĞIREL
Bu paraları gariban vatandaş ödeyecek
AYM Başkanı Arslan'ın dikkat çeken mütalaası
AYM Başkanı Arslan'ın dikkat çeken mütalaası
Orhan UĞUROĞLU
AYM Başkanı Arslan'ın dikkat çeken mütalaası
Hiçbir şey olmasa bile bir şarkı olur artık!
Hiçbir şey olmasa bile bir şarkı olur artık!
Selcan TAŞÇI
Hiçbir şey olmasa bile bir şarkı olur artık!
Futbolu temizleyecek Rıdvan
Futbolu temizleyecek Rıdvan
Vedat BAYRAM
Futbolu temizleyecek Rıdvan
Dolarda 14 er ya da geç kırılacak!
Dolarda 14 er ya da geç kırılacak!
Evren Devrim ZELYUT
Dolarda 14 er ya da geç kırılacak!
Trabzonspor'da istikrar ve sürdürülebilirlik…
Trabzonspor'da istikrar ve sürdürülebilirlik…
Murat TAŞKIN
Trabzonspor'da istikrar ve sürdürülebilirlik…