Ekonomide derin göçük - Esfender KORKMAZ
1 Aralık 2021 Çarşamba
İstanbul Hava durumu İstanbul 12°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Ekonomide derin göçük

esfender@esfenderkorkmaz.com
+
Aa
-
26 Ağustos 2020 Çarşamba

TÜİK, AÄŸustos ayı sektörel güven endekslerini açıkladı. Endekslerin tamamı güven sınırı olan 100'ün altında kalıyor. Aslında kalması da normal, zira bütün dünyada pandemi krizi ekonomik güveni  bozdu.

Türkiye'nin sorunu pandemiden önce baÅŸlamıştı… Pandemi iÅŸin tuzu biberi oldu. Bu nedenle ekonomik güven sorununa bakarken 2019 yılı ve  öncesine bakmamız gerekiyor.  

Tüketici güven endeksi, öteden beri 100'ün altındadır… Yani tüketici güveni düşüktür. Başka türlüsü de düşünülemez… Çünkü işsiz sayısı İMF'nin 2001 programı ile 2002 yılından itibaren artmaya başladı ve bu günkü siyasi iktidar ile devam etti. Yoksulluk oranı arttı. Enflasyon halkın, çalışanın satın alma gücünü düşürdü.

Son yıllarda, reel sektör güven endeksi de düşmeye başladı. 2017 öncesi reel sektör güven endeksi 100'ün üstündeydi. Sonrasında güven kaybı oluştu? Halen de devam ediyor.

2012 yılından beri birkaç yıl hariç, sabit sermaye yatırımları da daralıyor. Sabit sermaye yatırımı olmadan kalıcı büyüme ve istihdam olmaz. (Aşağıdaki tablo )

Siyasi iktidar algı yaratmak, ekonomik sorunlara uçtu-kaçtı kılıfı takmak yerine reel sektörün güveni neden düştü? İş adamları neden Türkiye'deki borçlarını yapılandırıp yurt dışında yatırım yapmak istiyor? Hiç işin bu tarafını sorguladı mı? söz gelimi bu konuda reel sektöre güven endeksleri dışında derdiniz nedir diye bir anket yaptı mı?

Televizyonlarda uçtu-kaçtıyı saatlerce konuÅŸan, bu uÄŸurda kavga yapanların aklına yatırımların  neden düştüğü geldi mi? Yerli ve yabancı sermaye neden yatırım yapmıyor? Bunları ve nedenlerini tartışanlar var mı?

2019 yılında yatırımlar yüzde 12,4 oranında daraldı. Bu sene yüzde 20 daralır. Karadeniz doÄŸalgazı nasıl çıkarılır konusunu tartışanların aklına, bu  gaz yatırım kayıplarını telafi edebilir mi? sorusu geldi mi ?

Biz iktisatçılarda kamplara ayrıldık. Analiz yapmak yerine siyaset yapıyoruz.

Türkiye ekonomisi bu tablo içinde her zaman daralır. İstikrar sorunu artar. Halk daha da yoksullaşır.

Aslında sorunun temelinde plansız günübirlik politikalar var.

2012 yılına kadar giren kontrolsüz sıcak para kuru baskıladı, ithalata bağımlı bir üretim yapısı oluÅŸmasına neden oldu. Kırılganlığı artırdı, ciddi yabancı yatırımları engelledi. 

Kamu altyapıları, kamu tekelleri özelleştirildi. Piyasada oligopol yapılar oluştu. Enerji dağıtımı gibi stratejik sektörler özelleştirildi. Üretim maliyetleri artış yönünde etkilendi.

Yabancı bankalara sınırsız izin verildi… Şoklara karşı ulusal politikalar zayıfladı. Şimdi de yabancılar müdahale ediyor diye sızlanıyoruz. 

Hükümet tüm teşvikleri ve bürokratik kolaylıkları yalnızca lüks konutlara ayırdı. Sanayici de inşaatçı oldu. İnşaat kısa sürede ekonomiyi canlandırdı. Ancak doyma noktasında ölü yatırım olarak kaldı.

Kamu altyapı yatırımları, Dünyada örneÄŸi görülmemiÅŸ kamu-özel iÅŸbirliÄŸi yoluyla ve yüksek maliyetle  ve bunların dış borçlanması ile yapıldı. Şimdi, bütçe ödemeleri ve açıkları arttı. Yurt dışına kaynak çıkışı ve bu nedenle daralma baÅŸladı. 

Bu yanlışların ardı arkası kesilmedi. Yetmedi , 2016 ve sonrasında Türkiye hukukun üstünlüğünde geri düştü… İnsan hakları ve demokratik özgürlüklerde özgür olmayan ülkeler statüsüne geriledi.

Raiting kuruluşları Türkiye notunu 'yatırım yapılamaz aşırı spekülatif' derecesine düşürdü.

Bu şartlarda güven mi kalır?

 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Öğretemediklerimiz
Öğretemediklerimiz
A. Yağmur TUNALI
Öğretemediklerimiz
MHP neyin kavgasını yapıyor?
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Ahmet GÜRSOY
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Eğitim dâvâmız…
Eğitim dâvâmız…
Ahmet SEVGİ
Eğitim dâvâmız…
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Arslan BULUT
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Arslan BULUT
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
'Rektörümüz Öcalan!'
'Rektörümüz Öcalan!'
Arslan TEKİN
'Rektörümüz Öcalan!'
Türk'ün yeni vizyonu
Türk'ün yeni vizyonu
Arslan TEKİN
Türk'ün yeni vizyonu
Dış güçler belli
Dış güçler belli
Esfender KORKMAZ
Dış güçler belli
İktisadın sustuğu yer
İktisadın sustuğu yer
Esfender KORKMAZ
İktisadın sustuğu yer
Rakamsal veriden ötesi
Rakamsal veriden ötesi
Fatma ÇELİK
Rakamsal veriden ötesi
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Murat AĞIREL
Gelen tehlikenin farkında mısınız
''Kirlenmek güzeldir''
''Kirlenmek güzeldir''
Murat İDE
''Kirlenmek güzeldir''
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Orhan UĞUROĞLU
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Orhan UĞUROĞLU
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Tek adam sisteminin iflası!
Tek adam sisteminin iflası!
Özcan YENİÇERİ
Tek adam sisteminin iflası!
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Selcan TAŞÇI
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Selcan TAŞÇI
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Sebep ne?
Sebep ne?
Vedat BAYRAM
Sebep ne?
Hakemin sahadaki yeri
Hakemin sahadaki yeri
Ertuğrul DİLEK
Hakemin sahadaki yeri
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Evren Devrim ZELYUT
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
AKP bakın kimleri zengin etti!
AKP bakın kimleri zengin etti!
Evren Devrim ZELYUT
AKP bakın kimleri zengin etti!
O sezonun bu haftası…
O sezonun bu haftası…
Murat TAŞKIN
O sezonun bu haftası…