Tsunamiyi kim yarattı? - Esfender KORKMAZ
1 Aralık 2021 Çarşamba
İstanbul Hava durumu İstanbul 12°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

Tsunamiyi kim yarattı?

esfender@esfenderkorkmaz.com
+
Aa
-
6 Kasım 2020 Cuma

CumhurbaÅŸkanlığı Hükümet Sistemi ile ekonomi yönetimi de deÄŸiÅŸti.  Hazine ve Maliye, Sanayi ve Teknoloji ile Ticaret bakanlıkları olarak yeniden yapılandırıldı. Bunlara bir de Merkez Bankası'nı katmak gerekir. Ekonomi yönetiminin temel altyapısını oluÅŸturan Planlama TeÅŸkilatı çoktan kaldırıldı.

Piyasalarda tsunami yaşanıyor. Yerli ve yabancı sermaye, üretici ve tüketici panik yaşıyor. Normalde ekonomi yönetiminin, karar alarak, çıkış programı yaparak, hem tsunamiyi hem de paniği önlemesi gerekiyor. Oysaki, Bakan ve Merkez Bankası başkanı, doğrudan ve dolaylı savunma yaparak kura bakmadıklarını söylediler. Bakanın açıklaması kamu oyununun moralini bozdu. MB daha ileri giderek eksi reel faizde israr etti. Oysaki, MB TL'yi koruması gerekir. Bu nedenle kur sorunu başta MB'nı ilgilendiriyor. Çünkü yasaya göre MB'nın görevi TL'yi korumaktır. Kur artıuşı TL'nin değer kaybına ve enflasyona neden oluyor. Yani MB yasa ile kendisine verilen görevini yapamıyor. Sonuçta MB'na olan güven kaybı da bu süreci tetikliyor.

Aslında MB, kur istikrarı için elindeki imkanları daralttı. En etkili araç döviz rezervlerini tüketti. Şimdi Ekonomi yönetimi ve MB rezerv olmadığı için pes ettik demek yerine, kuru gözetmediklerini söylüyorlar.

Rezerv dışında, kuru frenleyecek faiz oranları ile TL'nin sıkılaştırılması kalmıştı. Ancak MB nedenleri muğlak bir karar verdi ve gösterge faizini artırmadı. MB eğer yüzde 10,25 olan gösterge faizini, ülke riski olan beş puanı da üstüne koyarak artırsaydı, Türkiye bu tsunamiye girmezdi.

Bu durumda sorulması gereken soru, ekonomiyi kim yönetiyor? Serbest piyasa ekonomisi, elbette başıbozukluk demek değildir. Devletin de doğrudan piyasaya girerek veya dolaylı müdahale ederek rekabet şartlarının önünü açması gerekir.

Demek ki, bu tsunamiyi; ekonomide kararları kim veya kimler veriyorsa onların yanlış ve pasif tutumları yarattı.

Bu günü kaybettik, yarını kurtaralım.

Yarını kurtarmanın ilk şartı, kur politikasını değiştirmektir. İki model öngörülebilir. Birincisi Çin'in yaptığı; ayarlanabilir sabit döviz kuru sistemini uygulamaktadır. Bu sistem Çin'e yabancı yatırım sermayesi girişini engellemedi.

Ä°kincisi Yönetimli dalgalanma sistemidir. Aslında 2001 krizinden sonra benim önerdiÄŸim 'yönetimli dalgalanma sistemi' idi. (Managed Float) Özel bir döviz kuru hedefinin olmadığı bu sistemde, resmi otoriteler piyasaya kurlardaki dalgalanmaların büyüklüğünü azaltıcı çeÅŸitli müdahalelerde bulunmaktadırlar. Bu sistemde, döviz kurları prensip olarak piyasa mekanizması tarafından belirlemekle, yani arz ve talep ÅŸartlarına bırakılmakta, ancak resmi otoriteler döviz kurlarında aşırı kabul edilen dalgalanmaları önlemek için zaman zaman döviz piyasasına girmektedirler. Kurlar sürekli resmi otoritelerin denetimi/gözetimi altında bulunmaktadır. Bu nedenle de, bu sisteme "yönetimli dalgalanma" denilmektedir. Yönetimli dalgalanma sisteminde yapılan müdahaleler, önceden belirlenmiÅŸ kurallara göre yapılmaktadır. Ayrıca bu müdahaleler, ülke ekonomisinin hareket alanını geniÅŸletmektedir. Merkez Bankası'nın müdahalesine karşın, kurların piyasa güçlerini yansıtması sistemin temel ilkesidir. Günümüzde, birçok sanayileÅŸmiÅŸ ülkedeki uygulamalar, yönetimli dalgalanma sistemine uymaktadır. 

Bu sistemi desteklemek için Merkez Bankası'nın yeterli rezervi olmalıdır. Bugün ise, MB bu rezerve sahip değildir. Bu nedenle geriye ayarlanabilir sabit döviz kuru sistemi kalıyor.

 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Öğretemediklerimiz
Öğretemediklerimiz
A. Yağmur TUNALI
Öğretemediklerimiz
MHP neyin kavgasını yapıyor?
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Ahmet GÜRSOY
MHP neyin kavgasını yapıyor?
Eğitim dâvâmız…
Eğitim dâvâmız…
Ahmet SEVGİ
Eğitim dâvâmız…
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Arslan BULUT
Omurga eğriliği ve tedavisi üzerine...
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
Arslan BULUT
Millî parayı pul etmek millî güvenlik sorunu değil mi?
'Rektörümüz Öcalan!'
'Rektörümüz Öcalan!'
Arslan TEKİN
'Rektörümüz Öcalan!'
Türk'ün yeni vizyonu
Türk'ün yeni vizyonu
Arslan TEKİN
Türk'ün yeni vizyonu
Dış güçler belli
Dış güçler belli
Esfender KORKMAZ
Dış güçler belli
İktisadın sustuğu yer
İktisadın sustuğu yer
Esfender KORKMAZ
İktisadın sustuğu yer
Rakamsal veriden ötesi
Rakamsal veriden ötesi
Fatma ÇELİK
Rakamsal veriden ötesi
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Gelen tehlikenin farkında mısınız
Murat AĞIREL
Gelen tehlikenin farkında mısınız
''Kirlenmek güzeldir''
''Kirlenmek güzeldir''
Murat İDE
''Kirlenmek güzeldir''
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Orhan UĞUROĞLU
Tehdit, öfke ve siyasi saldırılar
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Orhan UĞUROĞLU
Kemal Kılıçdaroğlu sürpriz yapar mı?
Tek adam sisteminin iflası!
Tek adam sisteminin iflası!
Özcan YENİÇERİ
Tek adam sisteminin iflası!
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Selcan TAŞÇI
Cumhura karşı suç işleme özgürlüğü
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Selcan TAŞÇI
Hocaların hocası Kemalpaşazade(!)
Sebep ne?
Sebep ne?
Vedat BAYRAM
Sebep ne?
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
Evren Devrim ZELYUT
Kredi notu düşecek dolar yeni rekorlara gidecek!
AKP bakın kimleri zengin etti!
AKP bakın kimleri zengin etti!
Evren Devrim ZELYUT
AKP bakın kimleri zengin etti!
Hakemin sahadaki yeri
Hakemin sahadaki yeri
Ertuğrul DİLEK
Hakemin sahadaki yeri
O sezonun bu haftası…
O sezonun bu haftası…
Murat TAŞKIN
O sezonun bu haftası…