28 Temmuz 2021 Çarşamba
İstanbul Hava durumu İstanbul 32°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
İrfan ÜLKÜ
İrfan ÜLKÜ

Aktau'da İran Savaşı'nın provası

[email protected]
+
Aa
-
16 Ağustos 2007 Perşembe

Kazakistan’ın Hazar Denizi kıyısındaki önemli petrol işleme ve ihraç limanı Aktau’da geçen yıl ilginç bir askeri manevra gerçekleşti. Kazak Çölü’nün Hazar’la buluştuğu noktada kurulu ve irili ufaklı petrol gölleriyle çevrili, eski Soyvet görüntülerinin yerini hızla petro dolarların getirdiği zenginliğin, gökdelenlerle Batılı, Rus ve Kazak şirketlerinin modern ofislerinin aldığı kentte Rus, Kazak, Kırgız ve Tacik Ordusu’na bağlı 2500 kişilik karma askeri birlik, dört ülke arasında imzalanan Kollektif Güvenlik Antlaşması Örgütü’nün görünüşte terörizme karşı mücadele programı çerçevesinde savaş oyunlarına katıldı. Ancak manevranın gerçek amacı, bölgede ABD’nin askeri tehditlerine ve bu arada İran’a yönelik olası askeri harekatına bir cevap niteliği taşıyordu.
Rubezh 2006 adını taşıyan savaş oyunu, Ağustos ayının 24’üncü günü başlayarak yirmidokuzunda sona erdi. Rubezh 2006 manevrasına davet edilen Özbekistan, askeri gözlemciler göndermekle yetinirken, Beyaz Rusya ile Ermenistan ise katılmadılar.
Rus Genelkurmayı’nca planlanan manevra, yaklaşan İran Savaşı’nın Avrasya’nın güneyiyle Hazar Denizi bölgesindeki bir provası olarak tanımlanıyor. Gözlemciler bölge ülkeleri arasındaki askeri işbirliğinin giderek geliştiğine işaret ediyorlar. İran medyasının bugünlerde sık sık gündeme getirdiği “İran’a karşı, stratejik karşı sıklet merkezinin Azerbaycan üzerinden Hazar Denizi’nde oluşturulması”  tezlerine destek verircesine Kremlin, karşı bir savunma planı hazırlamış durumda. “Kollektif Güvenlik İşbirliği” çerçevesinde Rus ve Kazak Hazar donanmaları, ABD’nin Hazar Denizi’ne yönelik bir askeri çıkartma ya da amfibik harekatına karşı, Hazar Denizi’nde konuşlanmış durumdalar.
Askeri uzmanlar, Aktau’daki savaş oyunlarını yakın gelecek açısından olağanüstü önemli sayıyorlar. Uzmanlara göre, ABD, İran üzerindeki baskıyı adım adım artıracak. Böylece hem Kazakistan’la Azerbaycan’daki petrol yatırımlarının güvenliği açısından bizzat devreye girecek hem de Bakü-Tiflis-Ceyhan’ın olası bir savaşta güvenliği için bölgeye birlik gönderecek. ABD’nin Hazar’da güçlenecek askeri varlığı aynı zamanda üslerini hızla yitirdiği Orta Asya’nın denetimi açısından da önemli bir katkı sağlayacak. Aktau’daki manevrayla aynı tarihlerde Şanghay İşbirliği Örgütü üyesi olan Kazakistan ile Çin de Kazak topraklarında ortak askeri manevralar gerçekleştirdiler.  “Şanghay İşbirliği Örgütü”  ile Aktau’daki manevraları düzenleyen “Kollektif Güvenlik Örgütü” arasında geçen yıl başlayan askeri-istihbari koordinasyon ve işbirliğinin belirtileri bu manevralarda da ortaya çıktı. Halen Şanghay İşbirliği Örgütü bünyesinde gözlemci üye statüsünde bulunan İran’ın her iki askeri örgütle gayriresmi ilişkisini sürdürdüğü de biliniyor.
Askeri gözlemciler Aktau manevralarının bir dönüm noktası sayılması gerektiği üzerinde birleşiyorlar. Böylece Orta Asya Türk Cumhuriyetleri Rusya’nın patronojındaki bu yeni Avrasya Varşova Paktı içinde Rusya ve İran’ın Çin’in çıkarlarını savunmak amacıyla Rus Ordusu’nun yedek gücü haline gelme yolundalar. Üstelik onlar ne ABD ne de Rus, Çin tarafını seçmek zorunda değiller. Bu krizde Doğu ve Batı arasında denge politikası izleyerek tarafsız kalabilirler.
Önümüzdeki gelişmeler olağanüstü tarihsel, siyasal, stratejik oluşumlara gebe. Türk dünyası; ABD’nin kucağına düşmeyeyim derken, bu kez yeniden Rusya ve Çin’in kucağına oturmaya bilinçsiz bir biçimde sürükleniyor.

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Yalan haberlerin kaynağı kim?
Yalan haberlerin kaynağı kim?
Arslan BULUT
Yalan haberlerin kaynağı kim?
'Taliban kafası' bizde de var
'Taliban kafası' bizde de var
Arslan TEKİN
'Taliban kafası' bizde de var
Tunus'ta da siyasi İslam sorunu
Tunus'ta da siyasi İslam sorunu
Esfender KORKMAZ
Tunus'ta da siyasi İslam sorunu
Eda Erdem gibi bir Türkiye olacak
Eda Erdem gibi bir Türkiye olacak
Murat AĞIREL
Eda Erdem gibi bir Türkiye olacak
AKP, FETÖ ile Erdoğan ve Taliban
AKP, FETÖ ile Erdoğan ve Taliban
Orhan UĞUROĞLU
AKP, FETÖ ile Erdoğan ve Taliban
Mülteci Sporcular Takımı'ndan Türkiye'ye manidar mesaj!
Mülteci Sporcular Takımı'ndan Türkiye'ye manidar mesaj!
Selcan T. HAMŞİOĞLU
Mülteci Sporcular Takımı'ndan Türkiye'ye manidar mesaj!
Faik Öztrak'tan ekonomi için kritik ikaz!
Faik Öztrak'tan ekonomi için kritik ikaz!
Evren Devrim ZELYUT
Faik Öztrak'tan ekonomi için kritik ikaz!
Nur Tatar heyecanı ile kaybetti!
Nur Tatar heyecanı ile kaybetti!
Murat TAŞKIN
Nur Tatar heyecanı ile kaybetti!