4 Aralık 2021 Cumartesi
İstanbul Hava durumu İstanbul 12°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Arslan TEKİN
Arslan TEKİN

Vatan-millet-Gökalp

[email protected]
+
Aa
-
21 Eylül 2019 Cumartesi

Türkiye'de "milliyetçilik" deyince, Ziya Gökalp ana duraktır; yanınızda bitiverir.

Gökalp "millet"i şöyle tarif eder:

"Millet, ne ırkî, ne kavmî, ne coğrafi, ne siyasî, ne de iradî bir zümre değildir. Mil­let; lisanca, dince, ahlâkça ve bediiyatça müşterek olan, yani aynı terbiyeyi almış fertlerden mürekkep bulunan bir zümredir..."

Devamında şu örneği verir:

"Memleketimizde vaktiyle dedeleri Arnavutluk'tan yahut Arabistan'dan gelmiş millettaşlarımız vardır. Bunları Türk terbiyesiyle büyümüş ve Türk mefkûresine çalışmayı itiyat etmiş görürsek, sair millettaşlarımızdan hiç tefrik etme­meliyiz. Yalnız saadet zamanında değil, felaket zamanında da bizden ayrılmayanları nasıl milliyetimizden hariç telak­ki edebiliriz. Hususiyle bunlar arasında milletimize karşı büyük fedakârlıklar yapmış, Türklüğe büyük hizmetler ifa etmiş olanlar varsa, nasıl olur da bu fedakâr insanlara "Siz Türk değilsiniz," diyebiliriz. Filhakika, atlarda şecere ara­mak lazımdır, çünkü bütün meziyetleri sevk-i tabiîye müs­tenit ve irsi olan hayvanlarda da ırkın büyük ehemmiyeti vardır. İnsanlarda ise, ırkın içtimaî hasletlere hiçbir tesiri olmadığı için şecere aramak doğru değildir. Bunun aksini meslek ittihaz edersek, memleketimizdeki münevverlerin ve mücahitlerin birçoğunu feda etmek iktiza edecektir. Bu hâl câiz olmadığından "Türk'üm!" diyen her ferdi Türk ta­nımaktan; yalnız, Türklüğe hıyaneti görülenler varsa, ce­zalandırmaktan başka çare yoktur." (Türkçülüğün Esasları, Haz. Nargiza Sattarova, Bilge Kültür Sanat Yayınları, s. 32-33).

Gökalp yeri gelir "ümmet"i ve "millet"i bir arada kullanır. 

Gökalp'ın İslâmcı yönünün ağır bastığını söyleyebilirim. Türkleşmek İslâmlaşmak Muasırlaşmak" makaleleri bir tarafa asıl İslâm Mecmuası ve Küçük Mecmua'daki makalelerine bakılmalı. ("Gökalp'ın 'İslâm' Konulu Makaleleri" yayınlanmıştır. Toplu hâlde bu kitapta bulabilirsiniz. Bilge Kültür Sanat Yayınları.)

Gökalp'ta "vatanperverlik" ("vatanperver" olarak) bir yerde geçer. O, "vatanî ahlâk"tan bahseder. Vatanî ahlâkla millî hassasiyeti ayırmaz:

"Millî tesanütü kuvvetlendirmek için her şey­den evvel vatanî ahlâkı yükseltmek lâzım geliyor. Fakat vatanî ahlâkı yükseltmek için ne yapmalıyız?

'Vatan, millî harstır [kültürdür],' demiştik. Demek ki vatan; dinî, ahlâkî, bediî güzelliklerin bir müzesidir, bir sergisidir. Va­tanımızı derunî bir aşkla sevmemiz bu samimî güzellikle­rin mecmuu olduğu içindir. O hâlde, millî harsımızı bütün güzellikleriyle ne zaman meydana çıkarırsak, vatanımızı en çok o zaman seveceğiz ve bu kadar şiddetle seveceği­miz o sevimli vatan uğruna şimdiye kadar yaptığımız gi­bi yalnız tehlike zamanlarında hayatımızı değil, sulh ve sükûn anlarında da bütün şahsî ve zümrevî ihtiraslarımızı feda edebileceğiz. Görülüyor ki, millî tesanütü kuvvetlen­dirmek için, ilk iptida, millî harsı yükseltmekle mükellef olan münevverlerin bu işi çabuk başarmaları lâzım.

Millî tesanütün birinci temeli, 'vatanî ahlâk' olduğu gibi ikinci temeli de 'medenî ahlâk'tır. Vatanî ahlâk, kendi milletimizi mukaddes tanımaktan ibaret olduğu gibi, me­denî ahlâk da milletimizin fertleriyle onlara benzeyen sair fertleri muhterem tanımaktan ibarettir. Cemiyet, mukad­des olunca, onun fertleri de mukaddes olmaz mı?

O hâlde vatanımızı, milletimizi nasıl seviyorsak, millet­taşlarımızı da öylece sevmeliyiz. Bütün millettaşlarını sev­meyen bir adam, milletini de sevmiyor demektir." (s. 88-89).

Kısaca; Batı örnekleri bize teşmil edilemez!

 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Ülke batmadan seçim gelse
Ülke batmadan seçim gelse
Ahmet GÜRSOY
Ülke batmadan seçim gelse
''Sonradan geldik'' tuzağı kuranlara...
''Sonradan geldik'' tuzağı kuranlara...
Arslan BULUT
''Sonradan geldik'' tuzağı kuranlara...
'Türkçe ve Felsefe Terimleri'
'Türkçe ve Felsefe Terimleri'
Arslan TEKİN
'Türkçe ve Felsefe Terimleri'
AKP'nin ''vatandaşlık'' kuşatması!!!
AKP'nin ''vatandaşlık'' kuşatması!!!
Mehmet FARAÇ
AKP'nin ''vatandaşlık'' kuşatması!!!
Gökçek'in itirafları
Gökçek'in itirafları
Murat AĞIREL
Gökçek'in itirafları
Sarayın bakanları kişilik ve onurları
Sarayın bakanları kişilik ve onurları
Orhan UĞUROĞLU
Sarayın bakanları kişilik ve onurları
Fakirliğin kapısı açıldı
Fakirliğin kapısı açıldı
Remzi ÖZDEMİR
Fakirliğin kapısı açıldı
Kapanın kapılar!..
Kapanın kapılar!..
Selcan TAŞÇI
Kapanın kapılar!..
'Kul hakkı'nın selâmı var!
'Kul hakkı'nın selâmı var!
Servet AVCI
'Kul hakkı'nın selâmı var!