TFV neden düştü? - Esfender KORKMAZ
29 Ocak 2022 Cumartesi
İstanbul Hava durumu İstanbul 3°C
Doviz verileri
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
YAZARLAR
Esfender KORKMAZ
Esfender KORKMAZ

TFV neden düştü?

esfender@esfenderkorkmaz.com
+
Aa
-
22 Aralık 2020 Salı

Toplam faktör verimliliği, (TFV) GSYH'da istihdam, sermaye stoku gibi girdi olan faktörlere göre hesaplanan katma değer üstünde meydana gelen ve açıklanamayan artı katma değerdir. Toplam faktör verimliliğini, teknolojik yenilikler, bilgi birikimi, işçi verimliliği, rekabet şartları, demokratik ve hukuki altyapı etkiler.

Firma içi faktör verimliliÄŸinde ise  firma içi ve firma dışı faktörler etkilidir. Firma içi faktörler, yeni teknoloji ve üretim teknikleri, ar-ge, yönetimde etkinlik, iÅŸgücü verimliliÄŸidir. Dışsal faktörler ise, rekabet ortamında iyileÅŸme, girdiye ulaşım imkanları, altyapı kalitesi, finansmana eriÅŸim imkanları, hukuki, siyasi ve demokratik altyapıdır. 

BahçeÅŸehir Ãœniveristesi BETAM AraÅŸtırma Merkezi, Türkiye için 1980 -2018 yılları arasında 38 yıllık TFV büyüme oranlarını araÅŸtırmış ve bu sürede sanayi sektörünün yüzde 110, Tarım sektörünün yüzde 48, Ä°nÅŸaat sektörünün yüzde  32,7 büyüdüğünü, Hizmetler sektörünün ise yüzde 42 oranında küçüldüğü, sonucunu bulmuÅŸtur.

Türkiye'de sektörlerin toplam verimlilik oranı yine 2013 sonrasında tarım dışında azalmış, inşaat ve hizmetler sektöründe eksi olmuştur.

FAKTÖR VERÄ°MLÄ°LÄ°K ORANI              

                             2003 - 2013       2014 - 2018

Tarım                          1,5                     3,3

Sanayi                          2,1                    1,1

Ä°nÅŸaat                           4,8                     -2,5

Hizmetler                    -1,2                    -0,5   

Kaynak: Betam

Sanayi, sektöründe 2003 -2013 yılları arasında faktör verimliliği yüksek olmuş, sonrasında 2013'ten sonra düşmüştür. Bunun nedeni ilk dönem düşük kur nedeniyle ucuzlayan teknoloji ithali, yabancı sermaye ortaklıklarıdır. 2014 ve sonrasında TL'ni değer kaybetmesi ithalat imkanlarını ve finansmanını zorlaştırmıştır. Demokratik ve Hukuki altyapı bozulmuş, haksız rekabet şartları ortaya çıkmıştır.

İnşaat sektörü siyasi iktidarın imtiyazlı sektörüdür. Bu sektörde devlet, TOKİ 'ye imtiyaz vererek ve bu yolla lüks konut yaparak hem bazı müteahhitleri kayırmış, hem de bütçeye gelir sağlamak istemiştir. Bunun için en yüksek verimlilik ilk dönemde inşaat sektöründe de olmuştur. 2013 sonrasında plansız inşaat ve konutta arz fazlası nedeni ile sektörde verimlilik eksi 2,5 olmuştur.

Toplam faktör verimliliÄŸinin düşmeye baÅŸladığı 2013 yılı 17 - 25 Aralık tarihidir. Bu tarihten sonra, bozulan siyasi, sosyal ve ekonomik dengeler içinde, toplam faktör verimliliÄŸinde de  düşüşe neden oldu.

Türkiye de Ä°ÅŸgücü verimliliÄŸi de, 2013 sonrasında Tarım sektöründe artmış,  Sanayi, Ä°nÅŸaat ve Hizmetler sektörlerinde azalmıştır.

İŞGÜCÜ VERİMLİLİĞİ

                       2003-2013       2014-2018

Tarım                    2,6                  5,3

Sanayi                   4,6                   2,2

Ä°nÅŸaat                    5,1                   2,0

Hizmetler             1,5                    1.0

Kaynak ; Betam

AKP ekonomi yönetimi en kolay ve fakat en istikrarsız yolu, iç talep artışına baÄŸlı büyümeyi seçmiÅŸtir. Bu seçimde Ä°MF'nin de payı vardır. Her ne kadar Ä°MF, güçlü ekonomiye geçiÅŸ programında enflasyonla mücadele için işçi ve memurun ve çiftçinin talebini düşürme politikaları getirmiÅŸ ise de, aynı zamanda bilerek veya bilmeyerek, dalgalı kur  politikasını, kontrolsüz sermaye hareketlerini getirmiÅŸ ve Türkiye'de sıcak para giriÅŸi, TL'nin deÄŸerli para olması, dış borçlanma ile yeni kaynak giriÅŸi neticesinde iç talep artışı olmuÅŸtur. Ancak bu durumda Türkiye potansiyel büyümesinden yemiÅŸtir. Son yıllarda yaÅŸanan daralmanın temel nedeni budur.

Avrupa Birliği ve İMF'de 2009 yılına kadar Türkiye'ye sermaye girişinde çıpa oldular. Büyüme olumlu etkilendi. Özellikle İktidarın askeri vesayeti kaldırıyorum yaklaşımı, dünyada olumlu tepki aldı. Güven yarattı. Ama 2013 sonrası demokrasi ve hukukun üstünlüğünde kan kaybının ortaya çıkması ile bu çıpalar kayboldu. İçerde ve dışarda istikrarın temel dayanağı olan Güven kaybı yaşadık.

 

DİĞER YAZILARI
TÜM YAZILARI
DİĞER YAZARLAR
Muhalefet neyi tartışıyor?
Muhalefet neyi tartışıyor?
Ahmet GÜRSOY
Muhalefet neyi tartışıyor?
ABD, Montrö için tekrar nabız yokladı mı?
ABD, Montrö için tekrar nabız yokladı mı?
Arslan BULUT
ABD, Montrö için tekrar nabız yokladı mı?
'İkra! (Oku)' Ama nasıl okuma?..
'İkra! (Oku)' Ama nasıl okuma?..
Arslan TEKİN
'İkra! (Oku)' Ama nasıl okuma?..
Seçilmişler aslında birer aynadır
Seçilmişler aslında birer aynadır
Murat AĞIREL
Seçilmişler aslında birer aynadır
Erdoğan'ın itirafı Yüce Divan'lık değil mi?
Erdoğan'ın itirafı Yüce Divan'lık değil mi?
Orhan UĞUROĞLU
Erdoğan'ın itirafı Yüce Divan'lık değil mi?
Sıkıntılı günler geliyor dikkat!
Sıkıntılı günler geliyor dikkat!
Remzi ÖZDEMİR
Sıkıntılı günler geliyor dikkat!
Hablemitoğlu zanlısı, keşke o savcının karşısına çıkabilseydi!
Hablemitoğlu zanlısı, keşke o savcının karşısına çıkabilseydi!
Selcan TAŞÇI
Hablemitoğlu zanlısı, keşke o savcının karşısına çıkabilseydi!
Belediyeler nerede acze düştü?
Belediyeler nerede acze düştü?
Servet AVCI
Belediyeler nerede acze düştü?